Plaatswaarden
In ons gewone (decimale) stelsel is elke plaats 10 keer zoveel waard als de plaats rechts ervan: eenheden, tientallen, honderdtallen. In het binaire stelsel is elke plaats 2 keer zoveel waard, in het hexadecimale stelsel 16 keer.
| Plaats (van rechts) | 1e | 2e | 3e | 4e | 5e | 6e | 7e | 8e |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Binair | 1 | 2 | 4 | 8 | 16 | 32 | 64 | 128 |
| Decimaal | 1 | 10 | 100 | 1.000 | 10.000 | 100.000 | 1.000.000 | 10.000.000 |
Decimaal naar binair
Deel het getal steeds door 2 en schrijf de rest op (0 of 1). Ga door tot je 0 overhoudt. Lees daarna de resten van onder naar boven.
13 naar binair
- 1
Deel steeds door 2
Deel het getal door 2 en schrijf de rest op. Ga door met de uitkomst tot je bij 0 bent.
13 : 2 = 6 rest 1
6 : 2 = 3 rest 0
3 : 2 = 1 rest 1
1 : 2 = 0 rest 1 - 2
Lees de resten van onder naar boven
1101
Binair naar decimaal
Geef elk cijfer zijn plaatswaarde en tel de plaatswaarden op waar een 1 staat.
101101 naar decimaal
- 1
Geef elk cijfer zijn plaatswaarde
Van rechts naar links zijn de plaatswaarden 1, 2, 4, 8, 16, … (machten van 2).
- 2
Vermenigvuldig en tel op
25 + 23 + 22 + 20 =
32 + 8 + 4 + 1 = 45
Hexadecimaal
Hexadecimaal heeft 16 cijfers: 0 tot en met 9 en daarna A = 10, B = 11, C = 12, D = 13, E = 14 en F = 15. Omdat 16 = 2 × 2 × 2 × 2, staat elk hexcijfer voor precies 4 bits. Van binair naar hexadecimaal maak je dus groepjes van 4, van rechts af.
2026 naar hexadecimaal (via binair 11111101010)
- 1
Naar hexadecimaal: groepjes van 4 bits
Elk groepje van 4 binaire cijfers is precies één hexadecimaal cijfer.
0111 = 7
1110 = E
1010 = A
Bits en bytes zijn ook eenheden: zie digitale eenheden omrekenen, zoals kB naar MB.
Veelgestelde vragen
Wat is binair?
Binair is het tweetallig stelsel: je schrijft getallen met alleen 0 en 1. Elke plaats is twee keer zoveel waard als de plaats rechts ervan: 1, 2, 4, 8, 16, … Computers werken binair, omdat een 0 of 1 makkelijk op te slaan is als 'uit' of 'aan'.
Hoe reken je binair om naar decimaal?
Schrijf onder elk cijfer de plaatswaarde (van rechts: 1, 2, 4, 8, …) en tel de plaatswaarden op waar een 1 staat. 10110 = 16 + 4 + 2 = 22.
Wat is hexadecimaal?
Het zestientallig stelsel. Naast 0-9 gebruik je A (10) tot en met F (15). Eén hexadecimaal cijfer staat precies voor 4 bits, daarom gebruiken programmeurs het als korte schrijfwijze voor binair. Kleurcodes zoals #FF0000 zijn ook hexadecimaal.
Hoeveel is 255 in binair?
255 = 11111111 (acht enen) en in hexadecimaal FF. Dat is het grootste getal dat in één byte past.
Ook handig
Laatst bijgewerkt: 21 november 2026